\chapter*{Wst�p}
Materia�y, kt�re trzymaj� Pa�stwo w r�ku s� zacz�tkiem wi�kszego o\-pra\-co\-wa\-nia, kt�rego celem jest zebranie informacji na temat wszystkich konkurs�w organizowanych aktualnie w Polsce. Zgromadzone do tej pory dane obejmuj� jedynie niewielk� cz�� ca�o�ci zagadnienia. Opisuj�c posz\-cze\-g�l\-ne konkursy opierali�my si� przede wszystkim na ich regulaminach oraz pod\-su\-mo\-wa\-niach pokonkursowych. G��wnym �r�d�em informacji by�y dla nas strony internetowe poszczeg�lnych zawod�w lub kontakt mailowy z organizatorami, kt�rzy pomagali nam sprecyzowa� pewne informacje, na przyk�ad dane dotycz�ce liczby uczestnik�w poszczeg�lnych konkurs�w. Te\-mat ten jest trudny do opracowania, bowiem wi�kszo�� informacji jest roz\-pro\-szo\-na, niepe�na. Na og� konkursy nie posiadaj� w�asnej aktualizowanej strony internetowej, a informacje o nich mo�na znale�� na kilku stronach internetowych, ale na �adnej nie s� to wiadomo�ci pe�ne. Bardzo cz�sto brak jest tak�e podsumowania pokonkursowego, czyli danych na temat liczby uczestnik�w, zada� konkursowych czy nagr�d. Trudno jest dotrze� do informacji na temat poprzednich edycji konkurs�w, brakuje archiwizacji danych. Organizacja konkurs�w jest zjawiskiem bardzo dynamicznym. Cz�� konkurs�w to jedynie sporadyczna, jednorazowa inicjatywa, inne pomimo swojej d�ugoletniej i �wietnej tradycji zostaj� z r�nych wzgl�d�w za\-wie\-szo\-ne i nie\-kon\-ty\-nu\-o\-wa\-ne lub te� reaktywowane po d�u�szej przerwie i to niekoniecznie w swojej pierwotnej formie.

Zebrane informacje zostan� poddane ocenom jako�ciowym i pomog� stworzy� w przysz�o�ci elektroniczn� baz� konkurs�w, dzi�ki kt�rej mo�liwe b�dzie przetwarzanie zebranych informacji, ich archiwizacja oraz ci�g�a modernizacja.

Mamy te� nadziej�, �e niniejsze opracowanie nie b�dzie zbiorem danych, kt�re mog� podlega� jedynie obr�bce i analizie, a stanie si� tak�e inspiracj� i �r�d�em warto�ciowych informacji dla os�b, kt�re zamierzaj� organizowa� konkursy matematyczne.

Bardzo prosimy o wszelkie uwagi, sugestie, komentarze oraz dodatkowe informacje, kt�re pomog� uzupe�ni� zebrane dotychczas materia�y.

\bigskip

\begin{flushright}
\begin{varwidth}{\textwidth}
\small{Anna Poskrobko, \mail{aposkrobko@wi.pb.bialystok.pl}\\
Ewa Girejko, \mail{egirejko@pb.bialystok.pl}\\
Marzena Filipowicz-Chomko, \mail{mfilipowicz@kki.net.pl}}
\end{varwidth}
\end{flushright}


\newpage
Dokonuj�c podzia�u konkurs�w matematycznych w Polsce a\-na\-li\-zo\-wa\-li�\-my za�o�enia i cele zawarte w regulaminach poszczeg�lnych konkurs�w. Przyj�li�my, �e wszystkie rozwa�ane punkty regulamin�w s� realizowane przez organizator�w. Proponujemy zatem nast�puj�ce kryteria podzia�u kon\-kur\-s�w matematycznych w Polsce:
\begin{enumerate}
\item organizator;
\item cele;
\item adresaci konkursu;
\item liczba edycji;
\item zasi�g terytorialny;
\item liczba uczestnik�w ostatniej edycji;
\item forma organizacyjna konkursu;
\item formu�a konkursu;
\item nagrody i przywileje;
\item klimat, atmosfera lub te� has�a przewodnie konkursu;
\item kontakt.
\end{enumerate}

\begin{itemize}
\item[Ad 1.] Organizatorami konkurs�w s� na og� kuratoria, szko�y, uczelnie, stowarzyszenia np: Stowarzyszenie Kulturalno-O�wiatowe "�cie�ki nies\-ko�\-czo\-no�\-ci", towarzystwa, tutaj w szczeg�lno�ci Polskie To\-wa\-rzys\-two Matematyczne, fundacje np. Fundacja Matematyk�w Wroc\-�aw\-skich, czasopisma, np: "Delta", "Matematyka", sponsor, czy te� organizator komercyjny np. konkurs "Matematyka w banku" i jego organizator Bank Sp�dzielczy w O�awie.

\item[Ad 2.] W znacznej wi�kszo�ci regulaminy konkurs�w zawieraj� punkty, kt�re okre�laj� pewne cele i d��enia podejmowanego przedsi�wzi�cia. Chocia� zdarzaj� si� konkursy, kt�re nie opisuj� lub te� nie stawiaj� sobie konkretnych cel�w do realizacji. Zamierzeniem wydaje si� tutaj sama organizacja konkursu lub wy�onienie i nagrodzenie laureata. Cz�sto jednym z jasnych d��e�, kt�ry jednak nie jest werbalizowany w re\-gu\-la\-mi\-nie, jest promocja danej uczelni, kierunku, szko�y lub produktu czy marki. Celem konkursu mo�e by� tak�e poszukiwanie i werbowanie uczni�w ,,sprawnych matematycznie", kt�rzy zasil� szeregi przysz�ych ,,dobrych" uczni�w, czy student�w.\\
    Spr�bujemy poda� tu pewn� klasyfikacj� stawianych w regulaminach cel�w i zamierze�. Nasz podzia� ilustrujemy przyk�adowymi has�ami przytaczanymi bezpo�rednio z konkursowych regulamin�w.

    \begin{itemize}
\item[a)] popularyzacja
    \begin{itemize}
    \item rozbudzanie matematycznych zainteresowa� uczni�w i wy\-r�w\-ny\-wa\-nie szans uczni�w o mniejszej wiedzy;
    \item doskonalenie i popularyzacja wiedzy i umiej�tno�ci ma\-te\-ma\-tycz\-nych w�r�d uczni�w;
    \item upowszechnianie wiedzy matematycznej.
    \end{itemize}

\item[b)] motywowanie
    \begin{itemize}
    \item motywowanie uzdolnionych matematycznie uczni�w do nauki i nauczycieli do pracy z m�odymi pasjonatami;
    \item stawianie pozytywnych wzorc�w w �rodowisku uczniowskim - "je�eli m�j kolega potrafi� odnie�� sukces w konkursie, to ja tak�e mog� go osi�gn��";
    \item mobilizowanie uczni�w do samodzielnej i systematycznej pracy.
    \end{itemize}

\item[c)] nauka i wychowanie
    \begin{itemize}
    \item pog��bianie wiedzy matematycznej i wychowywanie m�odzie�y w duchu szacunku do nauki;
    \item doskonalenie umiej�tno�ci rozwi�zywania zada� problemowych, my�lenia syntetycznego i analitycznego, rozwijanie wyobra�ni przestrzennej;
    \item przygotowanie m�odych talent�w do udzia�u w olimpiadach matematycznych;
    \item wdra�anie do samodzielnej i zespo�owej pracy.
    \end{itemize}

\item[d)] diagnozowanie
    \begin{itemize}
    \item diagnozowanie umiej�tno�ci uczni�w pod k�tem odkrywania matematycznych talent�w;
    \item podsumowanie pracy nauczyciela;
    \item podnoszenie kwalifikacji nauczycieli.
    \end{itemize}
 \end{itemize}



\item[Ad 3.] Adresaci konkursu, czyli dana grupa wiekowa uczestnik�w. Konkursy adresowane s� do uczni�w szk� podstawowych, m�odzie�y gim\-naz\-jal\-nej i szk� ponadgimnazjalnych cz�sto z wy��czeniem uczni�w klas maturalnych.

\item[Ad 4.] Podawana w opracowaniu liczba edycji nie jest jednoznaczna z rzeczywistym trwaniem inicjatywy w czasie. Cz�sto konkursy zostaj� za\-wie\-szo\-ne z r�nych wzgl�d�w na pewien okres, a nast�pnie reaktywowane, niekoniecznie w takiej samej formie jak pierwotnie.

\item[Ad 5.] Mo�na tu wyr�ni� konkursy gminne, powiatowe, wojew�dzkie, czy te� regionalne. Cz�sto zasi�g terytorialny jest ju� zawarty w samej nazwie danego konkursu, np. �l�ski, Podlaski, Podkarpacki czy te� Pomorski Konkurs Matematyczny.

\item[Ad 6.] W przypadku konkurs�w kilkuetapowych, na og� mo�liwe jest dotarcie jedynie do danych dotycz�cych liczby uczestnik�w etapu fina�owego.

\item[Ad 7.] Mamy tu na my�li pomys� i form� wy�aniania laureata (konkursy indywidualne), czy te� laureat�w (konkursy zespo�owe), np: etapowo�� konkursu (konkursy dwu lub trzy etapowe, eliminacje rejonowe i centralne lub te� zawody szkolne, rejonowe, wojew�dzkie) i in.

\item[Ad 8.] Formu�a konkursu, czyli spos�b przedstawiania zagadnie� kon\-kur\-so\-wych: test, multitest (testy z wieloma lub �adn� odpowiedzi� poprawn�), zadania otwarte, zamkni�te lub te� konkurs internetowy.

\item[Ad 9.] W przypadku nagr�d s� to na og�: pami�tkowe dyplomy, ksi��ki matematyczne, nagrody rzeczowe r�nej warto�ci, ale te� pewne przywileje, np: indeks uczelni-organizatora, mo�liwo�� prezentacji swojej pracy przed szersz� publiczno�ci�, ocena z przedmiotu. Cz�sto nagradzani s� nie tylko sami laureaci, ale tak�e ich nauczyciele-opiekunowie oraz szko�y.

\item[Ad 10.] Nie wszystkie konkursy zawieraj� w swoich regulaminach has�o przewodnie, kt�re niejako definiuje charakter i cele danego konkursu. Te, kt�re has�o takie zawieraj�, mog� promowa� atmosfer� zabawy i lu�nej rywalizacji, np.: "Licz, zgaduj, kombinuj" czy te� "My�l�, licz�, tworz�"; a tak�e odwo�ywa� si� do hase� pragmatycznych lub patriotycznych, np.: ,,Matematyka liczy si� w �yciu" lub ,,Kraj bez matematyki nie wytrzyma wsp�zawodnictwa z tymi krajami, kt�re matematyk� uprawiaj�" (H. Steinhaus).

\item[Ad 11.] W opracowaniu podajemy bezpo�redni adres strony konkursowej, je�eli taki istnieje. W przypadku, gdy konkurs nie posiada swojej odr�bnej strony podajemy adresy internetowe, pod kt�rymi mo�na znale�� naj\-bar\-dziej aktualne, cho� cz�sto niestety niepe�ne, informacje na ich temat. W miar� mo�liwo�ci podajemy te� e-maile g��wnych organizator�w.
\end{itemize}
